Verduurzamingsaanpak Maatschappelijk Vastgoed (VMV)
Wij versnellen de verduurzaming van maatschappelijk vastgoed. Met het programma Verduurzamingsaanpak Maatschappelijk Vastgoed (VMV) helpen we gemeenten om hun gebouwen versneld toekomstbestendig en emissievrij te maken.
Over het programma
Gemeenten staan voor de opgave om vóór 2050 ruim 37.000 gebouwen, samen goed voor circa 26 miljoen m² aan maatschappelijk vastgoed, emissievrij te maken. De verduurzaming verloopt momenteel niet snel genoeg. Met het programma Verduurzamingsaanpak Maatschappelijk Vastgoed (VMV) helpen we gemeenten om hun gebouwen versneld toekomstbestendig en emissievrij te maken.
Waar gemeenten in de praktijk tegenaan lopen
De verduurzaming van maatschappelijk vastgoed verloopt in veel gemeenten minder snel dan gewenst. In de praktijk lopen gemeenten tegen verschillende knelpunten aan die de uitvoering vertragen. Zo krijgen verduurzamingsopgaven regelmatig een lagere prioriteit door andere maatschappelijke, financiële of politieke uitdagingen. Ook ontbreekt vaak het integrale inzicht in de totale opgave, bijvoorbeeld door versnipperde of ontbrekende data en het gebrek aan heldere visualisaties van keuzes en consequenties.
Daarnaast worden koppelkansen en bundeling van projecten nog onvoldoende benut, waardoor opschaling lastig blijft. Structurele financiering en langjarige toezeggingen ontbreken vaak waardoor plan en uitvoering voor de lange termijn kan worden gemaakt. Daarmee is ook de vraag richting de markt niet altijd voorspelbaar of goed afgestemd. Ook vormt het tekort aan capaciteit en vakbekwaam personeel (zowel bij gemeenten als bij marktpartijen) een rem op de voortgang. Tot slot vinden kennisdeling en het structureel uitwisselen van ervaringen nog te weinig plaats.
Onze aanpak
Het programma werkt met leerlabs en ontwikkeltafels aan oplossingen om deze knelpunten weg te nemen. In leerlabs werken gemeenten, experts en marktpartijen samen aan concrete vraagstukken die de verduurzaming van maatschappelijk vastgoed belemmeren. Dit gebeurt vraaggestuurd, in en met de praktijk, met als doel oplossingen te ontwikkelen die direct toepasbaar en opschaalbaar zijn. Via leerpartners leren andere gemeenten mee met de leerlabs en passen zij de resultaten direct toe.
In ontwikkeltafels werken we projectmatig aan concrete producten. Zo zorgt het programma voor doorbraken en opschaling: praktische oplossingen die lokaal werken en landelijk versnelling mogelijk maken.
Aansluiten als marktpartij of expert
Marktpartijen, kennisinstellingen en onafhankelijke experts kunnen op twee manieren aansluiten bij het programma VMV.
Allereerst kunnen ze deelnemen aan expertconsultaties. In deze consultaties toetsen we eerste ideeën, brengen we het speelveld in kaart en halen we kennis en ervaringen op uit de praktijk. De inzichten uit expertconsultaties helpen om leerlabs inhoudelijk te verdiepen en de leeragenda scherp te houden. Aankondigingen van expertconsultaties worden gedeeld via onze communicatiekanalen, waaronder LinkedIn.
Daarnaast kunnen experts worden ingehuurd gedurende een leerlab, voor onder andere het Inbrengen van specifieke expertise, het ontwikkelen van (kennis)producten en het valideren van (kennis)producten. Het verschilt per leerlab wanneer en waarvoor experts worden ingehuurd.
Heeft u relevante expertise en wilt u bijdragen aan de verduurzaming van maatschappelijk vastgoed? Dan nodigen we u van harte uit om uw interesse kenbaar te maken via VMV@tkibt.nl.
Wat is een leerlab
Een leerlab is een samenwerking tussen gemeenten, kennispartners en marktpartijen waarin we één concreet knelpunt aanpakken dat de verduurzaming van maatschappelijk vastgoed belemmert. In een leerlab bedenken, testen en verbeteren we aanpakken die leiden tot gedragen en toepasbare oplossingen. Zo ontwikkelen we methoden die lokaal toepasbaar en landelijk opschaalbaar zijn.
Gemeenten brengen hun kennis en capaciteit in via een projectleider en relevante collega’s. Het programma zorgt voor begeleiding van het leerlab, expertise en een financiële bijdrage om de gemeentelijke inzet en de ontwikkeling van de aanpak mogelijk te maken.
Elke leerlab wordt versterkt door een een aantal leerpartners: gemeenten met vergelijkbare vraagstukken of ambities. Via deze leerpartners leren andere gemeenten actief mee met de tussenresultaten, inzichten en lessen uit het leerlab. Ze denken mee over aanpakken, delen hun eigen ervaringen en sturen mee op keuzes en vervolgstappen. Zo ontstaat een dynamische leeromgeving waarin gemeenten van elkaar leren en direct toepasbare kennis opdoen. Eens per zes weken komen de leerpartners samen om praktijkervaringen uit te wisselen, resultaten te bespreken en concrete mogelijkheden te verkennen om de aanpak in hun eigen organisatie te gebruiken.
Een leerlab duurt gemiddeld een jaar. Begin 2026 starten de eerste zes leerlabs. Tijdens en na elk leerlab zetten we actief in op opschaling, bijvoorbeeld via trainingen, beleid of monitoring. Zo groeit ieder leerlab uit tot een concrete stap richting een toekomstbestendige vastgoedportefeuille.
Lees meer over de huidige leerlabs onderaan de pagina onder ‘leerlabs en ontwikkeltafels’.
Loopt uw gemeente op dit moment tegen knelpunten aan en wilt uw gemeente sneller en slimmer werk maken van verduurzaming van maatschappelijk vastgoed? Of wilt u uw gemeente aanmelden als leerpartner? Mail voor meer informatie naar VMV@tkibt.nl.
Wat is een ontwikkeltafel
Een ontwikkeltafel is een groep van deskundigen uit gemeenten, marktpartijen, sectororganisaties en/of kennisinstellingen. Zij werken op verzoek van een leerlab of vanuit het programmateam aan oplossingen wanneer de praktijk extra expertise vraagt. Soms richt een ontwikkeltafel zich op praktische producten, zoals een aanbestedingsmodel of rekentool; soms op systeeminterventies, zoals voorstellen voor beleid of regelgeving. Het resultaat is altijd een toepasbaar product of proces dat bijdraagt aan opschaling en versnelling in de sector.
Externe links
Info
Loopt
Status
Coördinatie
VMV is een programma van het ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijk Ordening (VRO) en TKI Bouw en Techniek in samenwerking met de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG).
Looptijd
Start in 2025
Financiering
Het innovatieprogramma Verduurzaming Maatschappelijk Vastgoed is geïnitieerd in opdracht van het Ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening. In de voorjaarsbesluitvorming is besloten middelen beschikbaar te stellen voor de uitwerking van een programma dat structurele versnelling moet realiseren bij het verduurzamen van maatschappelijk vastgoed.
Programmateam
Het programmateam geeft richting aan de uitvoering en ontwikkeling van het programma en bewaakt de samenhang tussen de verschillende onderdelen. Het team bestaat uit:
- Bart Brink, Senior Programmamanager
- Yael Aartsma, Lead opschaling
- Tijs Cuppen,Coördinator leerlabs
- Robin Paalvast, Bestuurlijk Aanjager
- Lisa Elzinga, Communicatieadviseur
- Cheimaa Aouni, Coördinator ontwikkeltafels
- Niek Daamen, Adviseur
- Namens de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG): Wouter Gubbels, Beleidsmedewerkers Verduurzamen Gebouwde Omgeving en Maatschappelijk Vastgoed Programma Energie
Het Ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening is nauw betrokken bij het programmateam.
Contact
Wilt uw gemeente sneller en slimmer werk maken van verduurzaming van maatschappelijk vastgoed? Of wilt u zich als gemeente of marktpartij aanmelden als leerpartner? Mail voor meer informatie naar VMV@tkibt.nl.
Blijf op de hoogte
Volg ons op LinkedIn
Ontvang het laatste nieuws via onze nieuwsbrief
Over ons
Organisatie
Onze missie en visie, team en bestuur.
Vacatures
Ontdek onze openstaande functies
Contact
Contactmogelijkheden, adres en meer